Семаглютид (Wegovy һәм Ozempic брендлары астында сатыла) һәм тезепатид (Mounjaro брендлары астында сатыла) кебек киләсе буын препаратлары квалификацияле симерү табиблары тарафыннан дәвалау кысаларында билгеләнгәндә, аларның авырлыкны киметүдәге тәэсирле нәтиҗәләре белән матбугатта киң тарала.
Ләкин дарулар җитмәү һәм югары бәя аларны куллана алган һәркем өчен кыенлыклар тудыра.
Шуңа күрә социаль медиа яки җирле сәламәт азык-төлек кибете тәкъдим иткән арзанрак альтернативаларны сынап карау кызыклы булырга мөмкин.
Әмма өстәмәләр авырлыкны киметү өчен ярдәм буларак киң пропагандаланса да, тикшеренүләр аларның нәтиҗәлелеген расламый, һәм алар куркыныч булырга мөмкин, дип аңлата эчке авырулар, гастроэнтерология һәм симерү медицинасы буенча сертификатланган табиб доктор Кристофер Макгоуэн.
"Без пациентларның дәвалануга мохтаҗ булуын аңлыйбыз һәм барлык вариантларны да карыйбыз", - диде ул Insider басмасына. "Имин һәм нәтиҗәле үләнле авырлыкны киметү өчен өстәмәләр юк. Сез акчагызны әрәм итәргә мөмкинсез."
Кайбер очракларда, авырлыкны киметү өчен өстәмәләр сәламәтлек өчен куркыныч тудырырга мөмкин, чөнки тармак начар җайга салынган, шуңа күрә нәрсә һәм нинди дозаларда кабул итүегезне белү кыен.
Әгәр дә сез һаман да азгырыласыз икән, үзегезне берничә гади киңәш белән яклагыз һәм популяр продуктлар һәм этикеткалар турында белегез.
Барбарис һәм алтын чәчәк кебек үсемлекләрдә очрый торган ачы тәмле берберин матдәсе гасырлар дәвамында традицион кытай һәм һинд медицинасында кулланылган, ләкин соңгы вакытта социаль медиада авырлыкны киметү өчен зур трендка әйләнде.
TikTok йогынты ясаучылары әйтүенчә, бу өстәмә аларга авырлыкны киметергә һәм гормоннарны яки кан шикәрен тигезләргә ярдәм итә, ләкин бу расламалар аз күләмдәге тикшеренүләрдән күпкә артып китә.
«Кызганычка каршы, ул «табигый озон» дип атала, ләкин моның чын нигезе юк», - диде Макгоуэн. «Проблема шунда ки, аның авырлыкны киметүдә нинди дә булса конкрет файдасы булуына бернинди дәлил дә юк. Бу «Тикшеренүләр бик кечкенә, очраклы рәвештә сайланмаган, һәм берьяклылык куркынычы югары булган. Әгәр дә нинди дә булса файдасы булса да, ул клиник яктан әһәмиятле булмаган».
Ул шулай ук берберинның ашказаны-эчәк системасы өчен күңел болгану кебек ян эффектлар китереп чыгарырга мөмкинлеген һәм рецепт буенча бирелә торган дарулар белән үзара бәйләнештә булырга мөмкинлеген өстәде.
Авырлыкны киметү өчен кулланыла торган бер популяр өстәмә төре берничә төрле матдәне бер бренд исеме астында берләштерә һәм аларны "метаболик сәламәтлек", "аппетитны контрольдә тоту" яки "май киметү" кебек популяр сүзләр астында сата.
Макгоуэн әйтүенчә, бу продуктлар, "патент катнашмалары" дип аталган, аеруча куркыныч булырга мөмкин, чөнки ингредиентлар исемлеге еш кына аңлау авыр һәм аларда сәүдә маркасы белән билгеләнгән кушылмалар күп була, шуңа күрә сез чыннан да нәрсә сатып алганыгызны аңламыйсыз.
"Мин аларның тонык булуы аркасында махсус катнашмалардан баш тартырга киңәш итәм", - диде ул. "Әгәр дә сез өстәмә эчәргә җыенасыз икән, бер ингредиентны кулланыгыз. Гарантияләре һәм зур дәгъвалары булган продуктлардан баш тартыгыз."
Гомумән алганда, өстәмәләрнең төп проблемасы шунда ки, алар FDA тарафыннан җайга салынмый, ягъни аларның ингредиентлары һәм дозалары компания билгеләгәннән тыш аз контрольгә ия.
Шуңа күрә аларда рекламаланган ингредиентлар булмаска һәм этикеткада тәкъдим ителгәннән аерылып торган дозалар булырга мөмкин. Кайбер очракларда, хәтта өстәмәләрдә куркыныч пычраткыч матдәләр, тыелган матдәләр яки рецепт буенча бирелә торган дарулар барлыгы ачыкланган.
Кайбер популяр ябыгу өстәмәләре, аларның нәтиҗәсез һәм куркынычсыз булуына дәлилләр булса да, ун елдан артык бар.
HCG, кеше хорионик гонадотропинының кыскартылмасы, - йөклелек вакытында организм тарафыннан җитештерелә торган гормон. Ул тиз арада авырлыкны киметү программасы кысаларында көненә 500 калорияле диета белән бергә өстәмә формада популярлашты һәм The Dr. Oz Show программасында күрсәтелде.
Шулай да, hCG рецептсыз куллану өчен расланмаган һәм ару, ярсу, сыеклык җыелу һәм кан оешу куркынычы кебек ян эффектлар китерергә мөмкин.
"FDA һәм Америка медицина ассоциациясеннән тулы дәлилләр һәм кисәтүләр булмаганда, әле дә авырлыкны киметү хезмәтләрен күрсәтүче клиникалар булуына мин гаҗәпләнәм", - диде Макгоуэн.
Доктор Оз тәкъдим иткән тагын бер авырлыкны киметү чарасы - гарциния камбоджа, ул тропик җимешләрнең кабыгыннан алынган һәм организмда май туплануын булдырмый дип әйтелә торган кушылма. Ләкин тикшеренүләр күрсәткәнчә, гарциния камбоджа авырлыкны киметү өчен плацебога караганда нәтиҗәлерәк түгел. Башка тикшеренүләр бу өстәмәне бавыр җитешсезлеге белән бәйли.
Макгоуэн әйтүенчә, гарциния кебек өстәмәләр җәлеп итәрлек булып күренергә мөмкин, чөнки табигый кушылмалар даруларга караганда куркынычсызрак дигән ялгыш фикер бар, ләкин үлән продуктлары барыбер куркыныч тудыра.
"Сез шуны истә тотарга тиеш: хәтта ул табигый өстәмә булса да, ул барыбер заводта ясала", - ди Макгоуэн.
Әгәр дә сез "май яндыручы" дип рекламаланган продукт күрсәгез, аның төп ингредиенты кофеинның ниндидер формада булуы ихтимал, шул исәптән яшел чәй яки кофе бөртекләре экстракты. Макгоуэн әйтүенчә, кофеинның игътибарны яхшырту кебек файдасы бар, ләкин ул авырлыкны киметүдә төп фактор түгел.
"Без беләбез, ул энергияне арттыра, һәм ул спорт күрсәткечләрен яхшыртса да, масштабта зур аерма ясамый", - диде ул.
Зур дозаларда кофеин ашказаны бозылуы, борчылу һәм баш авырту кебек ян эффектлар китереп чыгарырга мөмкин. Югары концентрацияле кофеинлы өстәмәләр шулай ук куркыныч дозаны арттырып куллануга китерергә мөмкин, бу талма, кома яки үлемгә китерергә мөмкин.
Авырлыкны киметү өчен өстәмәләрнең тагын бер популяр категориясе сезгә күбрәк клетчатка алырга ярдәм итәргә юнәлтелгән, бу авыр үзләштерелә торган углевод, ул сәламәт ашкайнатуны хуплый.
Иң популяр клетчатка өстәмәләренең берсе - псиллий кабыгы, ул Көньяк Азиядә туган үсемлек орлыкларыннан алынган порошок.
Макгоуэн әйтүенчә, клетчатка сәламәт туклануда мөһим туклыклы матдә булып тора һәм ашаганнан соң туклык хисе белән авырлыкны киметүгә ярдәм итә алса да, аның үзе генә авырлыкны киметергә ярдәм итә алуына бернинди дә дәлил юк.
Шулай да, күбрәк клетчатка, аеруча яшелчәләр, кузаклылар, орлыклар һәм җиләк-җимешләр кебек туклыклы матдәләргә бай ризыклар ашау гомуми сәламәтлек өчен яхшы идея.
Макгоуэн әйтүенчә, базарда ябыгу өчен өстәмәләрнең яңа версияләре даими рәвештә барлыкка килә, һәм иске тенденцияләр еш кына яңадан барлыкка килә, бу исә ябыгу турындагы барлык дәгъваларны күзәтеп баруны катлауландыра.
Шулай да, азык өстәмәләре җитештерүчеләр кыю сүзләр әйтүләрен дәвам итәләр, һәм бу тикшеренүләрне гади кулланучыга аңлау авыр булырга мөмкин.
«Гади кешедән бу сүзләрне аңлавын көтү гаделсезлек – мин аларны аңлый алмыйм диярлек», – диде Макгоуэн. «Сезгә тирәнрәк казырга кирәк, чөнки продуктлар өйрәнелгән дип раслана, ләкин бу тикшеренүләр түбән сыйфатлы булырга һәм бернәрсә дә күрсәтмәскә мөмкин».
Аның сүзләренчә, төп фикер шунда: хәзерге вакытта бернинди өстәмә дә авырлыкны киметү өчен куркынычсыз яки нәтиҗәле булуына бернинди дәлил юк.
«Сез өстәмәләр бүлеген карап чыга аласыз, һәм анда авырлыкны киметергә ярдәм итә дип раслый торган продуктлар тулы, ләкин кызганычка каршы, моны раслаучы бернинди дәлил дә юк», - ди Макгоуэн. «Мин һәрвакыт медицина хезмәткәренә мөрәҗәгать итеп, вариантлар турында фикер алышырга киңәш итәм, яисә яхшырак». Шулай да, өстәмәләр бүлегенә җиткәч, дәвам итегез».
Бастырып чыгару вакыты: 2024 елның 5 гыйнвары